DMG MORI DMU/DMC 5-Eksen Kalibrasyon Rehberi
Özet: DMU/DMC makinelerinde yüksek doğruluk için tipik akış: seviyeleme & termal denge → prob ve küre kurulumu → rotary eksen merkez/pivot kalibrasyonu (Heidenhain KinematicsOpt veya Siemens CYCLE996) → 3D quickSET/AxiSet doğrulaması → ISO 230-2 lineer (lazer) & ISO 230-4 dairesel (ballbar) testleri → VCS Complete ile hacimsel telafi → TCP doğrulaması.
1) Ortam, Seviyeleme ve Termal Denge
- Referans 20 °C civarı ortam ve mil/eksen ısındırma çevrimiyle termal kararlılık.
- Seviyeleme: Gövde burulması (twist) giderilmeli; aksi halde rotary/pivot çözümlemesi sapar.
- Kontrol kabini filtreleri ve soğutma akışı temiz olmalı; termal drift’i kayda alın.
2) Prob ve Kalibrasyon Küresi Kurulumu
- Tabla merkezine kalibrasyon küresi sabitleyin; prob ucu kalibrasyonunu güncelleyin.
- Preset’i küre merkezine tanımlayın; Heidenhain’de preset/pivot tanımı (ör. Q431) aktif olmalı.
- Makine üreticisinin belirlediği güvenli yaklaşma yüksekliği/ilerlemeleri kullanın.
3) Heidenhain KinematicsOpt (Cycle 451-453) ile Rotary Kalibrasyonu
DMU/DMC’nin Heidenhain kontrollü sürümlerinde KinematicsOpt; probla küreyi farklı A/B/C açılarında ölçerek rotary eksen vektörleri ve pivot (center of rotation) ofsetlerini hesaplar, kinematics description sabitlerine yazar.
- Cycle 451/452: Statik tilt doğruluğu ve temel kinematik optimizasyonu.
- Cycle 453 (KinematicsComp/Grid): Baş pozisyona bağlı hataları (özellikle tilt-head mimariler) ızgara telafisi ile kompanzasyonu.
- İşlem sonunda 3D-ROT / TCP durumlarını eski hâline alın; preset/rotasyon yeniden doğrulanır.
Prob hızları, izleme yüksekliği ve ölçüm kademeleri kontrol dökümantasyonundaki Q-parametrelerine göre ayarlanır.
4) Siemens SINUMERIK 840D için CYCLE996
840D kontrollü DMU/DMC’lerde CYCLE996, tabloya bağlanan küreyi probla ölçerek rotary vektörlerini ve pivot parametrelerini hesaplar. Her rotary eksen için en az üç açıda ölçüm önerilir; sonuçlar otomatik yazdırılabilir.
5) DMG MORI 3D quickSET ve Renishaw AxiSet™ ile Doğrulama
- 3D quickSET: B/C eksen geometrik toleranslarını diyalog yönlendirmeli olarak ölçer ve parametrelere telafiyi yazabilir; seri üretim öncesi çabuk re-kalibrasyon için idealdir.
- AxiSet™ Check-Up: Pivot/merkez, hizalama ve geometri bozulmalarını endüstriyel prob + küre artefaktıyla dakikalar içinde raporlar; bazı kontrollerde pivot parametrelerini otomatik güncelleyebilir.
6) ISO 230 Doğrulama Testleri
Lineer konumlama — ISO 230-2 (Lazer interferometre)
- X-Y-Z eksenlerinde ileri/geri çok noktalı ölçüm; kırılma indisi (T/P/RH) düzeltmesi etkin.
- Elde edilen hata eğrileri pitch error compensation tablolarına işlenir; reset sonrası doğrulama koşusu.
Dairesel kontur — ISO 230-4 (Ballbar/KGM)
- XY/YZ/ZX düzlemlerinde saat yönü/tersi çevrimler; RMS, dörtgenlik, histerezis ve backlash göstergeleri yorumlanır.
7) VCS Complete (Hacimsel Kompanzasyon) ve TCP
VCS Complete: İşleme hacmi genelindeki geometrik sapmaları belirler ve kompanzasyonla doğruluğu artırır. TCP (Tool Center Point) fonksiyonları etkinken 5-eksen simultane kesimlerde takım ucunun uzayda kararlı kalması doğrulanır.
8) Test Parçası ve Raporlama
- Çok yüzeyli 5-eksen benchmark parçası: delik/cep/konik ve 3B yüzeyler; CMM ile ölçüm.
- Kalibrasyon raporları: tarih, ortam koşulları, aktif kompanzasyonlar ve parametre seti ile arşivlenir.
Periyotlar ve Kontrol Listesi
| Adım | Öneri | Amaç |
|---|---|---|
| Seviye & termal denge | Aylık / kurulum-taşıma sonrası | Geometrik stabilite |
| KinematicsOpt / CYCLE996 | 6–12 ay / çarpışma sonrası | Rotary merkez & vektör |
| 3D quickSET / AxiSet™ | 3–6 ay | Hızlı sağlık kontrolü |
| Lazer (ISO 230-2) | 6–12 ay | Konumlama doğruluğu |
| Ballbar (ISO 230-4) | 3–6 ay | Contouring performansı |
| VCS Complete | Lazer/ballbar sonrası | Hacimsel telafi |
İpuçları & Sorun Giderme
- Prob uzunluğunu kinematik yazmadan önce mutlaka doğrulayın; yanlış prob boyu tüm pivot çözümlemesini bozar.
- Ballbar iyi, parça kötü ise: grid kompanzasyon/TCP uyumsuzluğu, post işlem merkez parametreleri veya termal drift kontrol edilir.
- Parametre değişikliklerinden önce yedek alın; değişiklikten sonra her zaman kısa bir doğrulama döngüsü koşturun.